O malarstwie najkrócej

Malarstwo, to dziedzina sztuk plastycznych, której istotą jest posługiwanie się kolorem i plamą na płaszczyźnie.

Rysunek zazwyczaj jest składową malarstwa. Może się wydawać, że malowanie jest realizacją ważnej ludzkiej potrzeby, ponieważ człowiek malował od czasów prehistorii w prawie wszystkich obszarach kulturowych. Malarstwo służyło (i wciąż służy) wielu celom. To spowodowało powstanie różnorodności tematycznej, technologicznej i formalnej.

W zależności od przeznaczenia i skali dzieła, rozróżnia się:

1. Malarstwo monumentalne (związane z architekturą).
2. Malarstwo sztalugowe (obrazy na podobraziach przenośnych).
3. Malarstwo książkowe (iluminacje).
4. Malarstwo miniaturowe.
5. Malarstwo zdobnicze na przedmiotach rzemiosła artystycznego.

W zależności od tematu malarstwo można podzielić na:

1. Malarstwo portretowe.
2. Malarstwo krajobrazowe.
3. Malarstwo rodzajowe.
4. Malarstwo historyczne.
5. Malarstwo religijne.
6. Malarstwo dekoracyjne.

W zależności od kolorystyki możemy wyróżnić:

1. Malarstwo polichromiczne.
2. Malarstwo monochromatyczne.

Biorąc pod uwagę technikę wykonania malowidła, powiemy o:

1. Oleju
2. Akwareli
3. Temperze
4. Gwaszu
5. Pastelu
6. Enkaustyce
7. Fresku
8. Secco
9. Mozaice
10. Witrażu
11. Sgraffito
12. Stereochromii

Wynikiem twórczych zmagań artysty malarza jest obraz

Formę malowidła określa kompozycja, koloryt, faktura, walor, modelunek. Strukturę materialną – podobrazie, zaprawa, farby, spoiwa, rozpuszczalniki, werniksy, narzędzia malarskie (pędzle, szpachle itd.). W procesie twórczym udział biorą osobowość twórcy i jego umiejętności. Ciekawą cząstką malowidła jest podobrazie na jakim zostało wykonane. Nie każdy obraz go wymaga. W witrażu wcale nie ma podobrazia, w malarstwie olejnym, akwarelowym, temperowym, w gwaszu, pastelu, w enkaustyce schodzi na plan dalszy. W tym sensie, że nie da się go usłyszeć w nazwie techniki, choć możemy się go domyślać. Najwyraźniej daje znać o sobie w technikach momunentalnych: jeśli myślimy o fresku czy mozaice, wyobrażamy sobie, że dzieło mieści się na jakiejś ścianie, a jeśli wiemy na czym polega sgraffito, nie tylko wyobrazimy sobie, że też pewnie zdobi ściany, ale być może pomyślimy i o tym, że technika ta w pewnym sensie polega na dostawaniu się czasem jak najbliżej podobrazia, ale nie do samego muru. Słysząc „to olej” myślimy 'to płótno', a widząc temperę, wiemy, że pod nią 'musi' być deska. To oczywiście nie zawsze się sprawdza.

Powrót na stronę startową witryny

Techniki malarskie

Internetowy Autorski Kurs Malarstwa i Rysunku

Bibliografia:

• Rzepińska M., Siedem wieków malarstwa europejskiego, Wrocław 1988;
• Rzepińska M., Historia koloru, Warszawa 2009;
• Słownik terminologiczny sztuk pięknych, Warszawa 2002;
• Ślesiński W., Techniki malarskie spoiwa organiczne, Warszawa 1984;
• Ślesiński W., Techniki malarskie spoiwa mineralne, Warszawa 1983;
• praca zbiorowa, Techniki wielkich mistrzów malarstwa, Warszawa 2006;
• moje notatki ze studiów na ASP w Krakowie.